Przyczyny ujemnych cen energii w 2024 roku
Głównym powodem pojawiania się ujemnych cen energii w Polsce jest szybki wzrost udziału odnawialnych źródeł energii w miksie energetycznym kraju. W 2024 roku obserwujemy rekordowe przyrosty mocy zainstalowanej w fotowoltaice i energetyce wiatrowej. Prowadzi to do okresowych nadwyżek produkcji energii, szczególnie w czasie sprzyjających warunków atmosferycznych.
Jednocześnie konwencjonalne źródła energii, takie jak elektrownie węglowe, mają ograniczoną elastyczność operacyjną. Nie są w stanie szybko dostosować swojej produkcji do zmiennej generacji ze źródeł odnawialnych. W połączeniu z niższym zapotrzebowaniem na energię w danym okresie prowadzi to do powstawania nadwyżek energii w systemie.
Przypadki ujemnych cen energii w Polsce w 2024 roku
W 2024 roku zjawisko ujemnych cen energii na rynku dnia następnego Towarowej Giełdy Energii (TGE) występowało znacznie częściej niż w latach poprzednich. Szczególnie intensywne przypadki odnotowano w kwietniu, maju i czerwcu.
Ujemne ceny energii przez co najmniej sześć kolejnych godzin wystąpiły:
- 14 kwietnia 2024 (godz. 11:00-16:00)
- 28 kwietnia 2024 (godz. 11:00-16:00)
- 1 maja 2024 (godz. 10:00-16:00)
- 23 czerwca 2024 (godz. 9:00-16:00)
- 30 czerwca 2024 (godz. 10:00-16:00)
W tych okresach ceny energii osiągały wartości od -5,57 zł/MWh do nawet -123,26 zł/MWh. Dla porównania, w całym 2023 roku odnotowano jedynie dwa takie przypadki.
Konsekwencje ujemnych cen energii dla producentów OZE
Występowanie ujemnych cen energii ma istotne konsekwencje dla producentów energii ze źródeł odnawialnych, szczególnie tych korzystających z systemu świadectw pochodzenia. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, świadectwa pochodzenia nie przysługują za energię wytworzoną w godzinach, gdy ceny na rynku dnia następnego były ujemne przez co najmniej sześć kolejnych godzin.
W praktyce oznacza to zatem, że wytwórcy energii z OZE muszą korygować wnioski o wydanie świadectw pochodzenia. Od całkowitej ilości wyprodukowanej energii odejmują wolumen wytworzony w godzinach występowania ujemnych cen. Brak korekty wniosku może skutkować wezwaniem przez Prezesa URE do uzupełnienia dokumentacji. Wydłuża to proces wydawania świadectw pochodzenia i może prowadzić do strat finansowych dla producentów.
Wpływ ujemnych cen energii na cały system elektroenergetyczny kraju
Zjawisko ujemnych cen energii ma również szersze implikacje dla całego rynku energii i systemu elektroenergetycznego. Wyzwaniem staje się zwiększenie elastyczności systemu elektroenergetycznego. Coraz większą rolę odgrywa potrzeba powstania modularnych magazynów energii. Mogłyby one przechowywać nadwyżki energii w okresach niskiego zapotrzebowania i oddawać ją do sieci, gdy jest potrzebna.
Biorąc pod uwagę trendy rozwoju OZE w Polsce, można spodziewać się, że zjawisko ujemnych cen energii będzie występować coraz częściej. W związku z tym konieczne są zmiany w regulacjach prawnych i systemach wsparcia OZE, uwzględniające nową rzeczywistość rynkową.
Innowacje technologiczne będą odgrywać dużą rolę w adaptacji systemu do zmiennej generacji ze źródeł odnawialnych. Coraz większego znaczenia nabierze również zarządzanie popytem na energię.
Wskazówki dla producentów energii z OZE
W obliczu rosnącej częstotliwości ujemnych cen energii, producenci OZE powinni monitorować ceny na rynku dnia następnego. Warto wdrożyć efektywne procedury korygowania wniosków o świadectwa pochodzenia. Dobrym pomysłem będzie rozważenie strategii minimalizacji ryzyka, takich jak kontrakty długoterminowe czy uczestnictwo w rynku bilansującym. Inwestycje w technologie zwiększające elastyczność produkcji np. magazyny energii, również są rekomendowane.
Zjawisko ujemnych cen energii w Polsce w 2024 roku stało się istotnym elementem transformacji energetycznej kraju. Stanowi ono wyzwanie dla producentów energii z OZE, jednocześnie stymulując innowacje i zmiany w funkcjonowaniu całego sektora energetycznego.
Masz pytania dotyczące ujemnych cen energii? Skontaktuj się z ekspertami Nomad Electric, aby uzyskać profesjonalne doradztwo i wsparcie w optymalizacji zarządzania energią w obliczu nowych wyzwań rynkowych.
read next
Never Stop
